• Duyurular
  • Duyurular

    АКАДЕМИЧЕСКАЯ ИСТОРИЯ И МЫСЛЬ

     

    По всем вопросам приема статей и выпуска очередных номеров обращаться в редакцию соответствующего журнала


  • Sayaç
  • Online Ziyaretçi : 33
    Bugün Toplam : 243
    Genel Toplam : 463191



1860’lı yıllarda Türkistan’ın Çarlık Rusya’sı tarafından işgali ve Hanlıkların ortadan kalkması, siyasal anlamda bağımsızlığını kaybetmesi, Taşkent, Semerkant, Kokand gibi şehirlerin işgali ile Türkistan’ın kaderinde değişim rüzgârları esmeye başlamıştır. Sovyetler, Türkistan topraklarında idari hâkimiyeti sağladıktan sonra bilinçli olarak toplumun milli ve manevi değerlerini yok etme planlarını bir bir uygulamaya başlamışlardır. Türkistan’ın Çarlık Rusya tarafından işgal edilmesinden sonra Komünist Sovyet idaresi, Türk ve Müslüman Türkistan halkını kendi siyasî, dinî ve etnik yapısını benimsetme ve kabule zorlamaya başlamıştır. Türkistan topraklarında kadim bir geçmişe sahip olan halk bu baskı ve zorlama politikasına başkaldırmıştır. Bu başkaldırı yer yer silahlı direniş yer yer de fikrî anlamda gerçekleşmiştir. Türkistan’ın direnişine son derece sert biçimde müdahale eden komünist Sovyet rejimi, tam bir baskı politikası güderek şair ve yazarları, aydınları hedef almıştır. Türküm diyen, Müslümanım diyen, dilime, dinime, geleneğime bağlıyım diyen Türkistan halkını açlığa, yokluğa, sefalete ve zindanlara mahkûm etmiştir. Millet ve halk yanlısı yazılar, eserler yasaklanmış, şair ve yazarlar sürgüne gönderilmiş, hapsedilmiş veya katledilmiştir. 1917 Ekim Devriminden sonra Sovyet Rusya kurulmuş ve Türkistan sömürge politikası daha şiddetli biçimde devam etmiştir. Birinci Dünya Savaşı ve devamındaki yıllarda artan baskıya karşı Türkistan aydınları, yazarları edebî eserlerler ve fikriyat yolunu kullanmışlardır. Aybek’in Kutlu Kan romanı da o dönem yaşanılanları ve buna karşı halkın, aydınların mücadelesini edeî bir üslupla ele alır. Sovyet Şura Devri yazarlarından Aybek/Oybek (1905-1968) Özbek dil ve edebiyatında köşe taşlarından birisidir. Yazarın asıl adı Musa atasının adı ise Taşmuhammed’dir. Aybek onun edebî ismidir. 10 Ocak 1905 Taşkent doğumlu yazar Özbek dil ve edebiyatının yükselmesine büyük katkı sağlamıştır. Yazar annesi, babası ve onların durumu hakkında bilgiler aktarırken annesinin boş zamanlarda sürekli kitap okuduğundan söz eder. Başlangıçta güçlü lirizmi ile şiir sahasında adından söz ettiren Aybek, sonraki dönemlerde nesir alanındaki çalışmaları ile döneme damgasını vurmuştur. Onun şiirlerinde devrin mühim olayları ve vakalarından izler bulmak mümkündür. II. Dünya Savaşı, Özbek edebiyatında önemli bir yere sahiptir. II. Dünya Savaşı yıllarında Sovyetlere bağlı olan Özbekistan savaşa bizzat katılmış ve cepheye asker göndermiştir. Bugün her Özbek ailenin evinin duvarında Savaşta hayatını kaybetmiş birinin fotoğrafı asılıdır. Savaşın getirdiği acı, gözyaşı ve sefaletin Özbek edebiyatına yansımasını o devrin şair ve yazarlarının eserlerinde görmek mümkündür. İşte bu şair ve yazarlardan biri de Aybek’tir. Bu yazıda bizzat savaşa katılmış ve cepheye gitmiş yazar Aybek ve onun Savaşa edebî açıdan bakışını yansıtan Kutlu Kan romanı üzerinde durulmuştur.






Adres :Akademik Tarih ve Düşünce Dergisi
Telefon :+ 90 533 310 2773 Faks :
Eposta :akademiktarihvedusunce@gmail.com / atddjournal@yandex.com

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri